Jak wykorzystać potencjał polskich uzdrowisk, odpowiadać na zmieniające się potrzeby pacjentów i turystów oraz mądrze sięgać po nowe technologie? O tym w Jeleniej Górze rozmawiali przedstawiciele środowiska medycznego, branży uzdrowiskowej, samorządów i turystyki podczas XXXII Kongresu Uzdrowisk Polskich oraz XXXIII Kongresu Polskiego Towarzystwa Balneologii i Medycyny Fizykalnej. Wśród najważniejszych tematów znalazły się sztuczna inteligencja, wyzwania zdrowotne, rozwój turystyki zdrowotnej oraz rosnący potencjał zagranicznych rynków.
„Polskie Uzdrowiska. Dziedzictwo, które Leczy. Przyszłość, która Inspiruje.” Pod takim hasłem w Jeleniej Górze – Uzdrowisku Cieplice odbył się Kongres poświęcony przyszłości polskiego sektora uzdrowiskowego. Spotkanie stało się przestrzenią do rozmowy o tym, jak tradycyjne funkcje lecznicze uzdrowisk łączyć z nowymi oczekiwaniami gości, rozwojem turystyki oraz możliwościami, jakie przynoszą nowe technologie.
W wydarzeniu wzięli udział przedstawiciele medycyny, branży uzdrowiskowej, samorządów, ochrony zdrowia oraz sektora turystycznego. W dyskusjach aktywnie uczestniczyła również Polska Organizacja Turystyczna.
Turystyka zdrowotna z dużym potencjałem
Jednym z istotnych tematów Kongresu była rola uzdrowisk w rozwoju polskiej turystyki zdrowotnej. Dr n. o zdr. Karina Przybyło-Kisielewska, Wiceprezes Polskiej Organizacji Turystycznej, podkreśliła, że jest to obszar, który może w coraz większym stopniu wzmacniać konkurencyjność polskiej oferty turystycznej.
„Turystyka zdrowotna, w tym uzdrowiskowa, to obszar o dużym potencjale rozwoju i jeden z kierunków, który chcemy mocniej wspierać w Polskiej Organizacji Turystycznej. Przez wiele lat byłam zawodowo związana ze środowiskiem uzdrowiskowym, dlatego doskonale znam jego możliwości, ale też wyzwania” – mówiła dr Karina Przybyło-Kisielewska.
Jak zaznaczyła, potencjał polskich uzdrowisk opiera się zarówno na doświadczeniu i tradycji, jak i wysokiej jakości ofercie, która może być skutecznie prezentowana także odbiorcom zagranicznym.
„Chcemy, aby Polska Organizacja Turystyczna była dla tego środowiska realnym partnerem w budowaniu silnej i rozpoznawalnej marki polskiej turystyki zdrowotnej. Mamy bardzo dobrą bazę, doświadczenie, wysokiej jakości ofertę i miejsca, które mogą skutecznie konkurować na rynku krajowym i międzynarodowym” – podkreśliła.
Jej zdaniem dalszy rozwój wymaga współpracy wielu środowisk.
„Wierzę, że dzięki współpracy branży, samorządów i instytucji odpowiedzialnych za promocję turystyki możemy jeszcze mocniej pokazywać, że polskie uzdrowiska łączą tradycję z nowoczesnością i odpowiadają na coraz większe zainteresowanie zdrowiem, profilaktyką i dobrostanem. Naszym celem powinno być teraz przełożenie tego potencjału na większą rozpoznawalność polskich uzdrowisk i konkretne zainteresowanie ich ofertą, zarówno wśród turystów krajowych, jak i zagranicznych.”
Sztuczna inteligencja już wpływa na decyzje pacjentów
Pierwszego dnia Kongresu wiele uwagi poświęcono nowym technologiom. Sesję „Sztuczna Inteligencja a Uzdrowiska – teraźniejszość, szanse czy zagrożenia dla medycyny, lecznictwa uzdrowiskowego, turystyki i gmin uzdrowiskowych” moderowała wiceprezes POT.
O zastosowaniach sztucznej inteligencji mówiła również Karolina Cygańska-Szymczak z Departamentu Komunikacji POT, Koordynator ds. Sztucznej Inteligencji w Polskiej Organizacji Turystycznej. Zwracała uwagę, że AI nie jest już technologią przyszłości, ale narzędziem, z którego pacjenci korzystają obecnie, także na etapie poszukiwania informacji o zdrowiu.
„Sztuczna inteligencja w ochronie zdrowia nie jest już czymś, co dopiero nadejdzie. Pacjenci już dziś pytają narzędzia AI o objawy, wyniki badań czy możliwe ścieżki leczenia, zanim skontaktują się z lekarzem. Dlatego nie możemy zastanawiać się wyłącznie nad tym, czy z AI korzystać, ale przede wszystkim nad tym, jak robić to odpowiedzialnie i bezpiecznie” – mówiła.
Podkreślała jednocześnie, że technologia powinna pełnić funkcję wspierającą.
„Sztuczna inteligencja może bardzo dobrze wspierać pierwszy etap kontaktu z pacjentem: zebrać informacje, uporządkować potrzeby i wskazać właściwą ścieżkę dalszego działania. Nie powinna jednak stawiać diagnozy ani zastępować decyzji specjalisty. Ostateczna odpowiedzialność za decyzję medyczną musi pozostać po stronie człowieka.”
W przypadku uzdrowisk technologia może ułatwiać dostęp do informacji i pomagać w wyborze odpowiedniej oferty, nie zastąpi jednak elementów stanowiących o specyfice lecznictwa uzdrowiskowego.
„AI potrafi analizować ogromne ilości informacji, ale nie ma klinicznej intuicji, nie obserwuje pacjenta tak jak lekarz i nie zastąpi bezpośredniej relacji z drugim człowiekiem. W przypadku uzdrowisk dochodzą do tego także elementy, których technologia nie jest w stanie odtworzyć: mikroklimat, naturalne surowce lecznicze czy osobisty kontakt z personelem. To właśnie połączenie technologii i kompetencji człowieka może przynieść największą wartość” – wskazywała Karolina Cygańska-Szymczak.
AI zmienia również sposób wyszukiwania informacji przez potencjalnych pacjentów i turystów. Coraz częściej zamiast samodzielnie przeglądać wiele stron internetowych, użytkownicy oczekują jednej, konkretnej odpowiedzi wygenerowanej przez narzędzie oparte na sztucznej inteligencji.
„To oznacza, że placówki medyczne i uzdrowiska muszą zadbać o aktualne, czytelne i dobrze uporządkowane informacje o swojej ofercie. Jeżeli system AI nie będzie potrafił tych informacji znaleźć i zrozumieć, dana placówka może po prostu nie pojawić się w odpowiedzi udzielonej pacjentowi” – zaznaczyła.
Uzdrowiska wobec nowych wyzwań zdrowotnych
W programie Kongresu znalazły się również zagadnienia związane z największymi współczesnymi wyzwaniami zdrowotnymi. Dr hab. n. med. Mariusz Wyleżoł, Prezes Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości, w wystąpieniu „Choroba otyłościowa jako wyzwanie cywilizacyjne – od lecznictwa uzdrowiskowego do chirurgii bariatrycznej i sztucznej inteligencji” pokazał, jak szerokiego i interdyscyplinarnego podejścia wymaga obecnie leczenie otyłości.
Dyskusja objęła rolę lecznictwa uzdrowiskowego, profilaktyki, nowoczesnych metod terapeutycznych oraz technologii. W rozmowach uczestniczyli także eksperci reprezentujący medycynę, sektor uzdrowiskowy, samorządy i ochronę zdrowia, w tym dr hab. n. med. prof. ANS Joanna Głogowska-Szeląg, Przewodnicząca Polskiego Towarzystwa Balneologii i Medycyny Fizykalnej.
Czescy turyści patrzą nie tylko na zabiegi
Drugiego dnia Kongresu ważnym wątkiem była także zmieniająca się oferta nowoczesnych uzdrowisk oraz oczekiwania gości zagranicznych. W panelu „Nowoczesne Uzdrowiska” uczestniczył Pavel Trojan z Zagranicznego Ośrodka Polskiej Organizacji Turystycznej w Pradze.
Jak wskazywał, Czesi są obecnie czwartą najliczniejszą grupą zagranicznych turystów odwiedzających Polskę, a zainteresowanie naszym krajem systematycznie rośnie.
„To ważny sygnał również dla polskich uzdrowisk, szczególnie że czeski gość poszukuje nie tylko dobrej bazy pobytowej, lecz także możliwości aktywnego wypoczynku, dobrej kuchni i ciekawie zagospodarowanego czasu poza samym obiektem” – mówił Pavel Trojan.
Dla turysty z Czech coraz większe znaczenie ma więc nie tylko poziom świadczonych usług czy oferta zabiegowa, lecz również otoczenie uzdrowiska i dostępność całego regionu.
„Czeski turysta jest wymagający, ale jednocześnie bardzo lojalny wobec miejsc, które spełniają jego oczekiwania. W przypadku czeskiego rynku sama atrakcyjna oferta uzdrowiskowa nie wystarczy. Równie istotne są dostępność komunikacyjna, możliwość wcześniejszego zaplanowania pobytu oraz to, co gość znajdzie w całym regionie. Czech chce wiedzieć, jak dojedzie, co zobaczy i jak spędzi czas. Jeśli te elementy dobrze się uzupełniają, mamy dużą szansę na to, że do nas wróci” – podkreślił.
Ta perspektywa pokazuje, że współczesne uzdrowisko coraz częściej funkcjonuje nie jako samodzielny obiekt, ale jako część szerszego produktu turystycznego. O jego atrakcyjności decydują wspólnie oferta zdrowotna i wellness, lokalna gastronomia, dostępność komunikacyjna, możliwości aktywnego wypoczynku, atrakcje turystyczne oraz wizerunek całego regionu.
Uzupełnieniem prezentacji było spotkanie Pawła Trojana z burmistrzami gmin uzdrowiskowych. Była to okazja do wymiany perspektyw na temat rozwoju polskich uzdrowisk, ich roli w ofercie turystycznej kraju oraz skuteczniejszego wykorzystania potencjału tych miejsc w promocji turystycznej Polski.
Tradycja jako fundament, nowoczesność jako kierunek
Dyskusje podczas Kongresu w Jeleniej Górze pokazały, że przed polskimi uzdrowiskami otwierają się nowe możliwości, ale również nowe wyzwania. Rosnące zainteresowanie profilaktyką, zdrowiem i dobrostanem, rozwój turystyki zdrowotnej, zmiany w sposobie planowania podróży oraz coraz powszechniejsze wykorzystanie sztucznej inteligencji sprawiają, że sektor musi jednocześnie rozwijać swoją ofertę i skuteczniej o niej komunikować.
Atutem pozostają przy tym elementy, których nie można zastąpić technologią: naturalne surowce lecznicze, mikroklimat, doświadczenie specjalistów i bezpośredni kontakt z człowiekiem.
Przyszłość polskich uzdrowisk będzie więc opierać się nie na wyborze pomiędzy tradycją a nowoczesnością, lecz na umiejętnym połączeniu obu tych światów. Tak, aby uzdrowiska pozostawały ważnym elementem systemu ochrony zdrowia, a jednocześnie stawały się coraz bardziej atrakcyjnym i rozpoznawalnym produktem polskiej turystyki.
